Xarici siyasət kursunu son dərəcə düzgün quran Azərbaycan təkcə region ölkələri üçün deyil, həm də beynəlxalq aləmdə vacib tərəfdaşa çevrilib. Bölgənin iqtisadi, siyasi gücü olan ölkəmizin nüfuzu və mövqeyi günü-gündən möhkəmlənir. Qlobal arenada tərəfdaşlıq əlaqələrini genişləndirən Azərbaycan bu gün beynəlxalq münasibətlər sisteminin aparıcı aktoru kimi söz sahibidir. Liderlərin ölkəmizə səfərləri, qlobal əhəmiyyətli tədbirlərin məhz respublikamızda keçirilməsi qeyd olunanların təsdiqidir.
Rəsmi Bakı dünyanın nüfuzlu dövlətləri, xüsusilə Qərbi Avropa ölkələri ilə siyasi və iqtisadi maraqlara uyğun olaraq qarşılıqlı hörmət və ehtirama əsaslanan geniş əlaqələr qurub. Bunun nəticəsidir ki, respublikamız artıq Avropanın enerji xəritəsini dəyişib və dünyanın maraq dairəsində qərarlaşıb.
Almaniya Federativ Respublikasının Prezidenti Frank-Valter Ştaynmayerin Azərbaycana səfəri də bu baxımdan mühum məqamlarla yadda qaldı.
Bununla bağlı əvvəlcə onu qeyd edək ki, bu ölkə Azərbaycan Respublikasının müstəqilliyini 1992-ci il yanvarın 12-də tanıyıb. Ölkələrimiz arasında diplomatik əlaqələr isə 1992-ci il fevralın 20-də qurulub. Azərbaycanla Almaniya arasında davamlı siyasi dialoq, habelə iqtisadiyyat və humanitar sahələrində əməkdaşlıq əlaqələri yaradılıb.
Prezident İlham Əliyevin qeyd etdiyi kimi, bu səfər Azərbaycan – Almaniya əlaqələrinə yeni müsbət təkan verəcək. Ölkəmizin başçısı həm təkbətək görüş zamanı, həm də nümayəndə heyətinin iştirakı ilə aparılan danışıqlarda, eləcə də mətbuata bəyanatında iki ölkə arasında əlaqələrin gələcək inkişafının müzakirə olunduğunu vurğulayaraq əldə edilən nəticələrin ruhlandırıcı olduğunu bildirib. Azərbaycan liderinin Almaniya Prezidenti Frank-Valter Ştaynmayerin respublikamıza səfəri zamanı mətbuata bəyanatında səsləndirdiyi “Mən tam əminəm ki, bu səfər bizim əlaqələrimizə yeni müsbət təkan verəcək” fikri də xüsusi diqqət çəkib.
Ölkə rəhbəri İlham Əliyev bəyanatında daha sonra qeyd edib: “İqtisadi sahədə əldə edilmiş nəticələr bizi təbii olaraq ruhlandırır. Çünki bu ilin yanvar – fevral aylarında bizim ticarət dövriyyəmiz, təxminən, 3 dəfə artıb. Bunun əsas səbəbi Azərbaycandan Almaniyaya ixrac edilən xam neftin həcminin artması olmuşdur. Ona görə biz hesab edirik ki, gələcək illərdə öz ticarət dövriyyəmizin şaxələndirilməsi, xüsusilə bərpaolunan enerji sahəsi ilə bağlı daha fəal addımlar atmalıyıq”.
Prezident İlham Əliyev daha sonra bərpaolunan enerji sahəsində Almaniya şirkətlərinin, eləcə də Azərbaycanın çox böyük təcrübəsi, proqramı və planları olduğunu söyləyib. “Biz xarici investorların sərmayəsi hesabına 2030-cu ilə qədər bərpaolunan enerji növlərinin istehsal gücünü 6 giqavata çatdırmaq fikrindəyik və bu, tam realdır. Bunun bir hissəsi Avropaya ixrac ediləcək”, – deyə dövlətimizin başçısı vurğulayıb.
Prezident İlham Əliyev bəyanatında ötən il respublikamızda uğurla keçirilən beynəlxalq iqlim konfransı barədə fikirlərini də diqqətə çatdıraraq Azərbaycanın bu istiqamət üzrə də Almaniya ilə çox fəal əməkdaşlığı olduğunu vurğulayıb: “COP29-da 197 ölkəni təmsil edən 77 mindən çox iştirakçı qeydiyyatdan keçmişdir və bu konfrans böyük, uğurlu nəticələrlə zəngin idi. İştirak etməyən yeganə ölkə Ermənistan olmuşdur. Bu da təbii olaraq təəssüf hissi doğurur. Çünki xüsusilə indiki şəraitdə – Azərbaycanla Ermənistan arasında normallaşma prosesinin uğurla getdiyi bir zamanda Ermənistan tərəfinin bu beynəlxalq konfransı boykot etməsi başadüşülən deyildi. Bu gün bu məsələ də müzakirə olundu və Azərbaycanın mövqeyi Almaniya tərəfinə çatdırılmışdır”.
Azərbaycan lideri ölkəmizin 30 il ərzində erməni işğalından əziyyət çəkdiyini ali qonağın diqqəttinə çatıraraq söyləyib ki, xalqımız etnik təmizləmə siyasətinə məruz qalıb. Bir milyon soydaşımızın ev-eşiyi dağıdılıb, torpaqlarımızın, təxminən, 20 faizi işğal altına salınıb. Amma bütun bunlara baxmayaraq beynəlxalq təşkilatlar bu məsələ ilə bağlı fəaliyyətsiz qalıb. Məhz bundan sonra Azərbaycan beynəlxalq hüququn norma və prinsiplərinə uyğun olaraq hərb yolu ilə münaqişəni həll edib. Bunun ardınca tarixi qələbəmiz sülh danışıqlarına yol açıb və bu gün Azərbaycanın və Ermənistanın sülhün əldə edilməsində mövqeləri bir-birinə kifayət qədər yaxınlaşıb.
Sonda bir məqamı da xatırlatmaq istərdik. Azərbaycan-Almaniya əməkdaşlığının indiki mənzərəsi hazırda ölkəmizin beynəlxalq aləmdə etibarlı tərəfdaşlığını daha da möhkəmlətmək üçün ayr-ayrı dövlətlərlə münasibətlərin dinamik inkişafına da xüsusi əhəmiyyət verməsinin bariz nümunəsidir. Konkret olaraq Almaniya ilə münasibətlərə gəldikdə isə onu deyə bilərik ki, iki ölkə arasındakı əlaqələrin tarixi çox qədimdir. Prezident Frank-Valter Ştaynmayer mətbuata bəyanatında bu barədə deyib: “Əvvəla, şvabiyalı kəndlilərin burada – Azərbaycanda məskunlaşmasını, şərabçılıq ənənələrini yaratmasını xatırlaya bilərik. Onlar kənd təsərrüfatının inkişafında iştirak ediblər. Əlbəttə, sənayeləşmədə də onların xeyli iştirakı olub. Alman təşkilatları, böyük şirkətlər sənayenin inkişafında, mis çıxarılmasında, elektrik enerjisi şəbəkəsinin qurulmasında iştirak ediblər. Bir çox almanlar Azərbaycanda yaşayıblar. Bunu ona görə xatırladıram ki, bu münasibətlərimizin uzun keçmişini, Almaniya ilə Azərbaycan arasında bu münasibətlərin çoxdan olduğunu bilmək vacibdir”.
Dost ölkə Prezidenti sözlərinə davam edərək məmnunluqla Azərbaycanda alman dilinə və Almaniyada təhsilə böyük maraq olduğunu, Azərbaycan gənclərinin ölkəsində təhsil almağa böyük maraq göstərdiklərini və elmi əməkdaşlıq sahəsində əlaqələrin genişləndirməsi zəruriliyini vurğulayıb.
Beləliklə, əminliklə qeyd edək ki, Almaniya Prezidentinin ölkəmizə səfəri iki dövlət arasında əlaqələrin daha da inkişaf etməsi üçün güclü zəmin yaradacaq.
Xumar Məmmədova,
Naxçıvan MR Ali Məclisinin deputatı,
Naxçıvan Dövlət Universitetinin dosenti